กายภาพบำบัดที่บ้าน เบิกได้ไหม บัตรทอง ประกันสังคม ข้าราชการ ประกันเอกชน

จ้างนักกายภาพบำบัดอิสระมาที่บ้านเอง ส่วนใหญ่ต้องจ่ายเอง เบิกบัตรทอง ประกันสังคม หรือสิทธิ์ข้าราชการไม่ได้ เพราะสิทธิ์รัฐจ่ายเงินให้หน่วยบริการที่อยู่ในระบบโดยตรง ไม่ได้คืนเงินให้ผู้ป่วยที่ไปจ้างคนอื่นมาเอง

แต่ก็ไม่ได้แปลว่าใช้สิทธิ์ทำกายภาพที่บ้านไม่ได้เลย มีบางช่องทางที่หลายบ้านไม่รู้ โดยเฉพาะผู้ป่วยบัตรทองบางกลุ่ม และผู้สูงอายุที่ต้องพึ่งพาคนอื่น

เงื่อนไขของแต่ละสิทธิ์เปลี่ยนได้เรื่อย ๆ ข้อมูลในบทความนี้เป็นหลักกว้าง ๆ ก่อนตัดสินใจ โทรถามหน่วยงานของสิทธิ์นั้นให้แน่ใจ

สรุปทีละสิทธิ์

สิทธิ์	จ้างนักกายภาพมาบ้านเอง	ช่องทางที่ใช้สิทธิ์ได้	ถามที่
บัตรทอง	ส่วนใหญ่เบิกไม่ได้	ผู้ป่วยช่วงฟื้นฟู 4 กลุ่ม ให้โรงพยาบาลส่งต่อไปคลินิกที่ร่วมกับ สปสช. ซึ่งมาทำที่บ้านได้	สปสช. 1330
ประกันสังคม	เบิกไม่ได้	ทำกายภาพที่โรงพยาบาลตามสิทธิ์ โดยหมอสั่ง	ประกันสังคม 1506
ข้าราชการ	เบิกไม่ได้	ทำกายภาพที่โรงพยาบาลรัฐ	ฝ่ายการเงินของโรงพยาบาล
ประกันเอกชน	ขึ้นกับกรมธรรม์	ตามเงื่อนไขกรมธรรม์	บริษัทประกัน หรือ คปภ. 1186

บัตรทอง

ผู้ป่วยช่วงฟื้นฟู 4 กลุ่ม เป็นช่องทางที่ใช้กับกายภาพที่บ้านได้จริง ตั้งแต่ปี 2564 คลินิกกายภาพบำบัดเอกชนเข้าร่วมเป็นหน่วยบริการของ สปสช. ได้ ดูแลผู้ป่วยที่พ้นระยะวิกฤตแล้ว อาการคงที่ แต่ยังต้องมีคนช่วยในชีวิตประจำวัน ใน 4 กลุ่มนี้

• หลังเส้นเลือดในสมองตีบหรือแตก
• สมองบาดเจ็บ
• ไขสันหลังบาดเจ็บ
• สะโพกหักจากการล้มในผู้สูงอายุ

ตามเกณฑ์ปี 2569 ผู้ป่วยทำกายภาพได้ไม่เกิน 20 ครั้ง ภายใน 6 เดือนนับจากเริ่มเข้าช่วงฟื้นฟู ถ้าเดินทางไม่สะดวก นักกายภาพของคลินิกไปทำให้ที่บ้านได้ คนพิการที่เป็นผู้ประกันตนประกันสังคมก็ใช้ช่องทางนี้ได้เหมือนกัน

ขั้นตอนคือให้โรงพยาบาลที่รักษาอยู่ส่งต่อไปคลินิกที่ร่วมกับ สปสช. คลินิกพวกนี้มักติดป้าย “คลินิกกายภาพบำบัดชุมชนอบอุ่น” บางพื้นที่ยังมีคลินิกร่วมน้อย และบางโรงพยาบาลยังไม่คุ้นกับการส่งต่อ ถ้าถามโรงพยาบาลแล้วไม่ได้คำตอบ โทรสายด่วน สปสช. 1330 ให้ช่วยหาคลินิกใกล้บ้าน

ผู้สูงอายุที่ต้องพึ่งพาคนอื่น ผู้สูงอายุที่ติดบ้านติดเตียง ทำกิจวัตรเองได้น้อย อาจได้รับการดูแลระยะยาว (LTC) ผ่านกองทุนของท้องถิ่น ผู้จัดการการดูแลจะวางแผนให้เป็นราย ๆ บริการอาจมีนักกายภาพเยี่ยมบ้าน และยืมอุปกรณ์ ถามได้ที่ รพ.สต. โรงพยาบาลใกล้บ้าน หรือเทศบาลและ อบต. ที่อยู่

ประกันสังคม

ผู้ประกันตนทำกายภาพได้ฟรีที่โรงพยาบาลตามสิทธิ์ โดยต้องให้หมอที่โรงพยาบาลนั้นตรวจและสั่งก่อน จ้างนักกายภาพมาบ้านเองหรือไปคลินิกเอกชนอื่นเบิกไม่ได้

ถ้าบาดเจ็บจากการทำงาน ใช้กองทุนเงินทดแทน ซึ่งมีเงื่อนไขค่าฟื้นฟูแยกต่างหาก ถามได้ที่สายด่วนประกันสังคม 1506

สิทธิ์ข้าราชการ

ค่ากายภาพที่โรงพยาบาลรัฐเบิกได้ตามสิทธิ์ ส่วนคลินิกเอกชนหรือนักกายภาพที่จ้างมาบ้านเอง ตอนนี้ยังไม่มีระเบียบให้เบิกได้ ถ้าโรงพยาบาลรัฐที่รักษาอยู่มีทีมเยี่ยมบ้าน ลองถามดูว่ารับผู้ป่วยของเราไหม

ประกันสุขภาพเอกชน

ขึ้นกับกรมธรรม์ บางแบบครอบคลุมค่ากายภาพหลังนอนโรงพยาบาล บางแบบมีค่ารักษาผู้ป่วยนอก ก่อนนัดนักกายภาพ โทรถามบริษัทประกันให้ได้คำตอบว่า

• กรมธรรม์ครอบคลุมกายภาพนอกโรงพยาบาลไหม จำกัดกี่ครั้งหรือกี่บาท
• ต้องมีใบส่งตัวหรือใบรับรองจากหมอไหม
• ใบเสร็จต้องมีอะไรบ้าง

ถ้ามีปัญหาเรื่องเคลมที่ตกลงกับบริษัทไม่ได้ ปรึกษา คปภ. ได้ที่สายด่วน 1186

บาดเจ็บจากอุบัติเหตุรถ

ถ้าบาดเจ็บจากอุบัติเหตุรถ ประกันภัยรถภาคบังคับ (พ.ร.บ.) จ่ายค่ารักษาพยาบาลตามจริงภายในวงเงินที่กำหนด ค่ากายภาพจะเบิกได้แค่ไหน ถามบริษัทประกันก่อน และเก็บใบเสร็จกับใบรับรองแพทย์ไว้ทุกครั้ง

ช่องทางอื่นที่ควรถาม

• โรงพยาบาลที่รักษาอยู่ หลายแห่งมีทีมเยี่ยมบ้านอยู่แล้ว
• รพ.สต. และศูนย์บริการสาธารณสุขใกล้บ้าน บางแห่งมีนักกายภาพออกเยี่ยมบ้าน หรือช่วยประสานให้ได้
• อุปกรณ์และการปรับบ้าน บางพื้นที่มีให้ยืมเตียง รถเข็น หรือช่วยปรับห้องน้ำสำหรับผู้พิการและผู้สูงอายุ ถามโรงพยาบาลหรือหน่วยงานท้องถิ่น

ถ้าจ่ายเอง เก็บอะไรไว้

ขอใบเสร็จทุกครั้ง ให้มีชื่อนักกายภาพ เลขที่ใบอนุญาตประกอบวิชาชีพ วันที่ และจำนวนเงิน เผื่อต้องใช้เคลมประกันหรือใช้เป็นหลักฐานภายหลัง เรื่องราคาและวิธีเทียบอ่านได้ใน ค่ากายภาพบำบัดที่บ้าน ครั้งละเท่าไร และถ้ายังลังเลว่าจะทำที่บ้านหรือไปโรงพยาบาล อ่านต่อได้ใน ทำกายภาพที่บ้าน หรือไปโรงพยาบาล แบบไหนเหมาะกับใคร